Trong thời gian gần đây, các thủ đoạn giả danh cơ quan nhà nước, nhân viên doanh nghiệp, luật sư hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ đang ngày càng tinh vi. Kẻ gian có thể sử dụng thông tin thật của doanh nghiệp, số điện thoại hoặc danh tính của nhân viên để tạo lòng tin, sau đó yêu cầu người dân cung cấp thông tin, cài đặt ứng dụng hoặc chuyển tiền.
Đây là hình thức lừa đảo mà người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp cần đặc biệt cảnh giác.
1. Kẻ gian thường giả danh những ai?
Một trong những thủ đoạn phổ biến là mạo danh cán bộ, nhân viên của cơ quan nhà nước như cơ quan Thuế, Công an, Bảo hiểm xã hội hoặc các cơ quan hành chính khác.
Kẻ gian có thể tự giới thiệu rằng người dân hoặc doanh nghiệp đang có vấn đề liên quan đến:
Hồ sơ thuế;
Đăng ký kinh doanh;
Mã số thuế;
Căn cước công dân hoặc thông tin định danh;
Bảo hiểm xã hội;
Hóa đơn điện tử;
Nghĩa vụ tài chính;
Các thủ tục hành chính cần cập nhật.
Sau đó, đối tượng hướng dẫn nạn nhân thực hiện một số thao tác qua điện thoại hoặc yêu cầu truy cập vào đường link, cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc.
Mục tiêu cuối cùng có thể là đánh cắp thông tin cá nhân, thông tin tài khoản hoặc chiếm quyền kiểm soát thiết bị.
2. Cảnh giác với thủ đoạn giả danh nhân viên doanh nghiệp
Một thủ đoạn khác đáng chú ý là giả danh nhân viên của các công ty, tổ chức mà khách hàng đã từng giao dịch.
Đối tượng có thể biết trước một số thông tin như:
Tên khách hàng;
Tên doanh nghiệp;
Số điện thoại;
Nội dung dịch vụ đang sử dụng;
Người phụ trách hồ sơ;
Thông tin giao dịch trước đó.
Sau khi tạo được lòng tin, kẻ gian có thể gọi điện với lý do hỗ trợ hồ sơ, tư vấn dịch vụ hoặc mời tham gia một chương trình nào đó.
Đáng chú ý, việc đối tượng cung cấp được một số thông tin chính xác không đồng nghĩa với việc cuộc gọi là hợp pháp.
Người dân và doanh nghiệp cần chủ động xác minh thông qua kênh liên hệ chính thức của đơn vị, thay vì tiếp tục trao đổi hoặc thực hiện yêu cầu từ số điện thoại lạ.
3. Những yêu cầu bất thường cần đặc biệt cảnh giác
Nếu người gọi điện yêu cầu thực hiện một trong các hành động dưới đây, hãy dừng lại và xác minh trước khi làm theo:
Yêu cầu tải ứng dụng từ đường link được gửi qua Zalo, SMS hoặc mạng xã hội;
Yêu cầu cài ứng dụng để "xác thực", "đồng bộ" hoặc "cập nhật hồ sơ";
Yêu cầu cung cấp mã OTP;
Yêu cầu cung cấp mật khẩu, mã PIN hoặc thông tin đăng nhập;
Yêu cầu chụp màn hình tài khoản ngân hàng;
Yêu cầu chuyển tiền để hoàn tất thủ tục;
Yêu cầu mua hoặc ký số theo hướng dẫn qua điện thoại;
Gửi đường link không rõ nguồn gốc và yêu cầu đăng nhập;
Đe dọa phạt tiền, khóa tài khoản hoặc đình chỉ hoạt động nếu không thực hiện ngay;
Đề nghị chuyển tiền vào tài khoản cá nhân để "xử lý hồ sơ".
Đặc biệt, không nên vì tâm lý lo sợ hoặc vì người gọi cung cấp đúng một số thông tin cá nhân mà vội vàng làm theo.
4. TUYỆT ĐỐI KHÔNG CUNG CẤP MÃ OTP VÀ THÔNG TIN BẢO MẬT
Mã OTP, mật khẩu, mã PIN, thông tin đăng nhập ngân hàng và các thông tin bảo mật khác có thể được kẻ gian sử dụng để thực hiện giao dịch trái phép.
Do đó:
Không đọc mã OTP cho người gọi điện.
Không gửi ảnh màn hình tài khoản ngân hàng.
Không cung cấp mật khẩu hoặc mã PIN.
Không đăng nhập tài khoản ngân hàng trên đường link được gửi bởi người lạ.
Nếu nghi ngờ cuộc gọi là lừa đảo, hãy ngắt cuộc gọi và tự liên hệ lại với cơ quan, doanh nghiệp thông qua số điện thoại hoặc website chính thức.
5. Không cài ứng dụng theo hướng dẫn của người lạ
Một trong những rủi ro nghiêm trọng hiện nay là kẻ gian hướng dẫn nạn nhân cài đặt ứng dụng với lý do:
"Cập nhật thông tin", "xác thực tài khoản", "đồng bộ dữ liệu", "hỗ trợ kê khai", "kiểm tra hồ sơ"...
Người dùng cần đặc biệt thận trọng với các ứng dụng được gửi trực tiếp qua đường link hoặc file cài đặt.
Không tự ý cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc chỉ vì người gọi tự nhận là cán bộ thuế, công an, nhân viên ngân hàng, nhân viên doanh nghiệp hoặc chuyên viên hỗ trợ.
6. Doanh nghiệp cần làm gì để hạn chế rủi ro?
Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là chủ doanh nghiệp và bộ phận kế toán, nên xây dựng nguyên tắc:
"Không xử lý yêu cầu bất thường chỉ qua một cuộc điện thoại."
Khi nhận được yêu cầu liên quan đến tiền, tài khoản, hồ sơ thuế, hóa đơn hoặc thông tin doanh nghiệp, cần:
Bước 1: Ghi nhận thông tin người liên hệ.
Bước 2: Không cung cấp ngay thông tin bảo mật hoặc thực hiện chuyển tiền.
Bước 3: Kiểm tra lại người phụ trách và nội dung yêu cầu.
Bước 4: Chủ động gọi đến số điện thoại chính thức của cơ quan/doanh nghiệp để xác minh.
Bước 5: Chỉ thực hiện giao dịch hoặc cung cấp thông tin sau khi đã xác nhận rõ nguồn yêu cầu.
Việc thiết lập quy trình xác minh nội bộ sẽ giúp hạn chế trường hợp nhân viên kế toán hoặc người phụ trách tài chính bị kẻ gian thao túng qua điện thoại.
7. Nếu đã lỡ cung cấp thông tin hoặc chuyển tiền thì phải làm gì?
Nếu nghi ngờ mình đã trở thành nạn nhân của một vụ lừa đảo, không nên tiếp tục làm theo yêu cầu của đối tượng. Cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng để thông báo và thực hiện các biện pháp bảo vệ tài khoản. Đổi mật khẩu các tài khoản có liên quan. Kiểm tra các giao dịch bất thường. Lưu lại số điện thoại, tin nhắn, đường link, tài khoản nhận tiền và các bằng chứng liên quan. Trình báo cơ quan Công an khi có dấu hiệu lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Thời gian xử lý càng sớm càng tốt, đặc biệt trong trường hợp đã phát sinh giao dịch tài chính.
Các thủ đoạn lừa đảo hiện nay không chỉ dựa vào việc gọi điện ngẫu nhiên mà còn có thể sử dụng thông tin thật để tạo dựng lòng tin.
Đặc biệt đối với các vấn đề liên quan đến thuế, kế toán, hóa đơn điện tử, bảo hiểm và thủ tục doanh nghiệp, nếu nhận được yêu cầu bất thường qua điện thoại, doanh nghiệp nên kiểm tra lại với đơn vị phụ trách hoặc cơ quan có thẩm quyền trước khi thực hiện.
Lừa đảo qua điện thoại thường đánh vào tâm lý sợ hãi, sự tin tưởng và tâm lý muốn xử lý nhanh của nạn nhân. Vì vậy, nguyên tắc quan trọng nhất là: DỪNG LẠI - KIỂM TRA - XÁC MINH - RỒI MỚI THỰC HIỆN.
VIETVALUES khuyến nghị khách hàng, người dân và doanh nghiệp thường xuyên cập nhật thông tin cảnh báo, đồng thời phổ biến các nguyên tắc trên cho nhân viên kế toán, nhân sự và những người trực tiếp quản lý tài chính của doanh nghiệp.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ TƯ VẤN CHUẨN VIỆT (VIETVALUES)
Địa chỉ: 33 Phan Văn Khỏe, Phường Chợ Lớn, TP.HCM
Hotline: 0919 696 168
Website: www.vietvalues.com
Email: admin@vietvalues.com
ZALO OA: https://zalo.me/1205575301328198469